Η έννοια της αποθήκευσης ενέργειας δεν ήταν και ούτε είναι καινοφανής. Αντίθετα,
είναι ουσιαστικά σύμφυτη με την εξέλιξη του ανθρώπινου πολιτισμού. Στη σύγχρονη
μετεξέλιξή της, η αποθήκευση ενέργειας είναι ουσιαστική και για την ενεργειακή
μετάβαση. Για το λόγο αυτό, καταγράφεται , σταθερά και ουσιαστικά, σε διεθνές και
ευρωπαϊκό επίπεδο, , ισχυρή βούληση υποστήριξης των τεχνολογιών αποθήκευσης
ενέργειας μεγάλης κλίμακας.
Το γεγονός αυτό δεν μπορούσε παρά να επηρεάσει και την ελληνική αγορά,
φέρνοντας στο ενεργειακό προσκήνιο τις σύγχρονες τεχνολογίες αποθήκευσης.
Μάλιστα, στην περίπτωση της χώρας μας, το επενδυτικό ενδιαφέρον που
εκδηλώνεται είναι πολλαπλάσιο των στόχων που θέτει, ακόμη και το υπό
αναθεώρηση Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα (ΕΣΕΚ). Μέχρι το τέλος του
2022 οι Άδειες Αποθήκευσης που είχαν εκδοθεί ξεπερνούσαν τα 25GW, όταν ο
αναβαθμισμένος στόχος του ΕΣΕΚ προβλέπει για το 2030 ισχύ 8,1 GW.
Τα μέλη του Ελληνικού Συνδέσμου Συστημάτων Αποθήκευσης Ηλεκτρικής Ενέργειας
(ΕΣΣΑΗΕ) έχοντας εγκαίρως αναγνωρίσει την αξία και την σημασία της αποθήκευσης
για την ενεργειακή μετάβαση και την ασφάλεια εφοδιασμού, έχουν εντάξει την
τεχνολογία της αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας στο χαρτοφυλάκιο των υπό
ανάπτυξη έργων τους, ήδη, από το 2020. Τα έργα που αναπτύσσουν καλύπτουν ένα
ευρύ φάσμα τεχνολογικών εφαρμογών που περιλαμβάνει μονάδες αποθήκευσης,
υβριδικούς σταθμούς, καθώς και μονάδες αποθήκευσης, σε συνδυασμό με σταθμούς
ΑΠΕ με ή/και χωρίς δυνατότητα απορρόφησης από το δίκτυο. Επιπλέον,
αντιπροσωπεύουν ένα μεγάλο μέρος του επενδυτικού ενδιαφέροντος στην Ελλάδα,
διαθέτοντας έργα αποθήκευσης σε διάφορα αδειοδοτικά στάδια, συνολικής
εγγυημένης ισχύος άνω των 9 GW.
Το εν λόγω επενδυτικό ενδιαφέρον, δεν καθοδηγείται μόνο από τους υψηλούς
εθνικούς στόχους, ούτε είναι ευκαιριακό. Αντίθετα, οι επενδυτές που διαθέτουν
χαρτοφυλάκια ΑΠΕ, αναγνωρίζουν ότι η αποθήκευση θα τους επιτρέψει την βέλτιστη
αξιοποίηση αυτών των χαρτοφυλακίων, προσδίδοντάς τους χαρακτηριστικά που θα
τα καταστήσουν ελκυστικά για σύναψη διμερών συμβολαίων ή/και οικονομικά
βιώσιμα στην περίπτωση απευθείας συμμετοχής τους στις χονδρεμπορικές αγορές.
Επιπλέον, οι επενδυτές αλλά και οι Διαχειριστές διαπιστώνουν στην πράξη, ειδικά
τους τελευταίους 5 μήνες, ότι οι περικοπές στην εγχεόμενη ενέργεια από μονάδες
ΑΠΕ δεν είναι ένα περιστασιακό φαινόμενο, αλλά η νέα πραγματικότητα. Μια
δυσμενής πραγματικότητα που μπορεί να αντιμετωπιστεί μόνο μέσω της
εγκατάστασης και λειτουργίας μονάδων αποθήκευσης. Είναι γεγονός, άλλωστε, ότι
όσο θα αυξάνεται η διείσδυση των μονάδων ΑΠΕ, χωρίς να ακολουθεί η αντίστοιχη
ενεργοποίηση αποθηκευτικών σταθμών, τόσο θα τίθεται εν αμφιβόλω η ευστάθεια
του Συστήματος και μάλιστα σε περιόδους χαμηλής ζήτησης. Χαρακτηριστικό
παράδειγμα, για τη χώρα μας, αποτελεί το Σαββατοκύριακο της 25ης και 26ης
Μαρτίου, όταν το Σύστημα έφτασε στα όρια του και οι μονάδες ΑΠΕ βρέθηκαν
αντιμέτωπες με επαναλαμβανόμενες εντολές περικοπής.
Υπό τις παρούσες συνθήκες, είναι εξαιρετικά σημαντικό το γεγονός ότι η Ελλάδα ήδη
από τον Ιούλιο του 2022, με το νόμο 4951, έθεσε τις βάσεις για το θεσμικό πλαίσιο
της αποθήκευσης. Ενώ πρόσφατα, έθεσε σε δημόσια διαβούλευση την Υπουργική
Απόφαση που θα ξεκλειδώσει τους διαγωνισμούς για την αποθήκευση. Παρόλα αυτά
υπάρχει ακόμη δρόμος που πρέπει να διανύσουμε προτού οι πρώτες μονάδες
αποθήκευσης ενταχθούν στο ελληνικό ηλεκτρικό σύστημα. Συγκεκριμένα, απαιτείται
να ολοκληρωθούν τα εξής:
Πρόσβαση των μονάδων αποθήκευσης στο Σύστημα και στο Δίκτυο: Θα πρέπει να
εκδοθούν Οριστικές Προσφορές Σύνδεσης σε σταθμούς αποθήκευσης. Σύμφωνα με
τον ΑΔΜΗΕ έχουν κατατεθεί έως σήμερα αιτήματα για ΟΠΣ για έργα συνολικής
ισχύος 5,3 GW. Παρόλα αυτά, ο επικείμενος διαγωνισμός θα πραγματοποιηθεί χωρίς
οι επενδυτές να γνωρίζουν τον τρόπο σύνδεσης τους.
Λειτουργικοί περιορισμοί: Εκκρεμεί η έκδοση της Υπουργικής Απόφασης, η οποία,
ειδικά σε ότι αφορά στους σταθμούς αποθήκευσης, θα πρέπει να προβλέπει την
επιβολή μόνο δυναμικών περιορισμών. Εξάλλου, εκ των πραγμάτων, οι σταθμοί
αποθήκευσης υπηρετούν την βέλτιστη χρήση του Συστήματος και του Δικτύου. Η εκ
των προτέρων επιβολή στατικών περιορισμών, οριζοντίως, σε όλους τους σταθμούς
αποθήκευσης δε συνάδει με τον αρχικό σκοπό εισαγωγής αυτών στην ενεργειακή
αγορά.
Ολοκλήρωση του ρυθμιστικού πλαισίου: Η τροποποίηση των σχετικών Κανονισμών
και αντίστοιχων Κωδίκων θα πρέπει να επισπευσθεί, ώστε οι κανόνες συμμετοχής να
καθοριστούν και να γνωστοποιηθούν στους συμμετέχοντες το συντομότερο δυνατό.
Πλαίσιο ενίσχυσης αποθήκευσης στα ΜΔΝ και στην Κρήτη: Πρέπει να ολοκληρωθεί
το θεσμικό πλαίσιο, το οποίο εκκρεμεί από το 2016.
Εν κατακλείδι, είναι σημαντικό η Πολιτεία να καταφέρει να οδηγήσει με
παράλληλους και γοργούς ρυθμούς την ανάπτυξη ΑΠΕ μαζί με την αποθήκευση
ηλεκτρικής ενέργειας. Με τον τρόπο αυτό, οι μελλοντικές περικοπές ανανεώσιμης
ενέργειας, σαν αυτές που παρατηρούνται με ένταση τους τελευταίους μήνες, αφενός
θα περιοριστούν, αφετέρου δεν θα παρουσιάζονται ως λύση, προκειμένου νέες
μονάδες ΑΠΕ να αποκτήσουν πρόσβαση στο δίκτυο. Σε κάθε περίπτωση η
ανανεώσιμη ενέργεια δεν θα πρέπει να περικόπτεται για λόγους που σχετίζονται με
την έλλειψη των κατάλληλων τεχνολογιών αποθήκευσης στο σύστημα. Άλλωστε
καμία «πράσινη» μεγαβατώρα δεν περισσεύει στην πορεία προς την ενεργειακή
μετάβαση.
Η αποθήκευση ηλεκτρικής ενέργειας, μπορεί και θα είναι ο πρωταγωνιστής της
ενεργειακής μετάβασης στη χώρα μας, γεγονός που αποτελεί ιδρυτικό σκοπό και
βασικό στόχο της λειτουργίας του ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ
ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ.